Tor va keng yo'lak: joy bilan qulaylik o'rtasida

Omborda eng ko'p joyni stellajlarning o'zi emas, ular orasidagi bo'sh joy, ya'ni yo'laklar egallaydi. Ko'p omborlarda maydonning to'rtdan bir qismi, ba'zan undan ham ko'pi faqat yurish uchun ketadi. Shuning uchun "yo'lakni toraytirsak, ko'proq paddon sig'adi" degan fikr juda jozibali ko'rinadi. Lekin har bir tejalgan santimetr uchun nimadir to'laysiz: texnika narxi, tezlik yoki xavfsizlik bilan. Qaror qilishdan oldin qisqa hisob-kitob qilib ko'ring.

Yo'lak kengligini nima belgilaydi

Uchta narsa: texnika turi, yuk o'lchami va harakat tartibi. Quyidagi raqamlar taxminiy, aniq qiymatni har bir texnikaning pasportidan ("yo'lak kengligi" bandi) oling:

• oddiy yuk ko'targich (forklift): taxminan 3,5–4 metr;
• uzaytiriladigan machtali ko'targich (reach-truck): taxminan 2,7–3 metr;
• juda tor yo'laklar uchun maxsus texnika, u rels yoki sim bo'ylab yuradi: taxminan 1,6–2 metr;
• piyoda yig'ish va aravacha bilan ishlash: taxminan 1–1,5 metr, ikki aravacha ro'para kelsa, ancha ko'proq.

Qo'l paddon aravachasi bilan ham yuk yo'lakda ko'ndalang burilishi uchun ikki metr atrofida joy kerak bo'ladi. Ya'ni "texnika kichik, demak yo'lak tor bo'ladi" degan taxmin har doim ham to'g'ri chiqmaydi.

Hisob: yo'lak torayganda nima o'zgaradi

Oddiy misol. Zalingizning eni 60 metr. Orqama-orqa qo'yilgan ikki qator stellajning umumiy chuqurligi 2,2 metr. Shu blok va unga yondosh bitta yo'lak modul hosil qiladi, har bir modulda ikki qator stellaj bor.

• Yo'lak 3,6 metr bo'lsa, modul 5,8 metr: zalga 10 modul, ya'ni 20 qator sig'adi.
• Yo'lak 2,8 metr bo'lsa, modul 5,0 metr: 12 modul, ya'ni 24 qator (taxminan 20 foiz ko'p).
• Yo'lak 1,8 metr bo'lsa, modul 4,0 metr: 15 modul, ya'ni 30 qator (taxminan 50 foiz ko'p).

Tor yo'lak texnikasi odatda yuqoriroq ko'taradi, shuning uchun balandlik hisobga olinsa, farq yana kattaroq chiqadi. Lekin "50 foiz ko'p" degan raqam hamma narsani aytmaydi: texnikaning narxi, haydovchilar tayyorgarligi va yig'ish tezligi ham hisobga olinishi kerak.

Tor yo'lakning yashirin narxi

• Texnika va tayyorgarlik. Maxsus texnika oddiy ko'targichdan qimmat, haydovchi esa alohida o'qitiladi. Bitta haydovchi kasal bo'lib qolsa, uning o'rniga ishlay oladigan odam bormi?
• Pol. Baland machtali texnika uchun pol tekis va mustahkam bo'lishi kerak. Notekis polda bu xavfli ham, sekin ham.
• Tiqilinch. Ikki texnika tor yo'lakda o'ta olmaydi. Bitta mashina turib qolsa, butun yo'lak to'xtaydi, shuning uchun harakat bir yo'nalishli va navbatli bo'lishi kerak.
• Zarbalar. Yo'lak torayganda stellajga tegib ketish ehtimoli oshadi. Ustun tagiga himoya burchaklari qo'ying va har bir zarbani yozib boring.

Keng yo'lak qachon foydali

Tez aylanadigan va ko'p odam bir vaqtda ishlaydigan zonalarda. Buyurtmalar ko'p tushadigan yig'ish zonasida soatiga yuzlab qator yig'iladi, bu yerda joyni tejash emas, tezlikni saqlash muhimroq. Ko'ndalang yo'laklar ham yordam beradi: har sakkiz-o'n seksiyadan keyin ko'ndalang o'tish bo'lsa, yig'uvchi uzun yo'lakni oxirigacha yurmasdan chiqib keta oladi.

Eng yaxshi yechim ko'pincha aralash bo'ladi: sekin aylanadigan katta zaxira saqlanadigan zonada tor yo'laklar, tez yig'iladigan old zonada keng yo'laklar. Bu ABC bo'yicha joylashtirish bilan ham mos keladi.

Qanday qaror qilish kerak

1. Hozirgi maydonning qanchasi yo'lakka ketayotganini o'lchang: yo'laklar maydonini umumiy maydonga bo'ling.
2. Qo'shimcha paddon-joy haqiqatan kerakmi yoki mavjud joylarning bir qismini eski, sotilmayotgan tovar band qilib turibdimi, tekshiring.
3. Bitta paddon-joyning sizga qancha turishini (ijara, stellaj, elektr, ishchi) hisoblab, tor yo'lak texnikasi narxi bilan solishtiring.
4. Evakuatsiya va yong'in yo'llari uchun alohida talablar bor: yo'lakni toraytirishdan oldin ularni mas'ul xizmatdan aniqlang.

Xulosa

Tor yo'lak joyni tejaydi, keng yo'lak vaqtni tejaydi; yaxshi ombor ikkalasini zonalarga qarab taqsimlaydi. SkladKontrol ombor auditida maydonning qanchasi saqlashga, qanchasi harakatga ketayotganini ko'rsatib, joylashtirish qarorini taxmin bilan emas, raqamlar bilan asoslashga yordam beradi.